Siðmennt

Málsvari manngildisstefnu og frjálsar hugsunar.

Siðmennt - félag siðrænna húmanista á Íslandi, var stofnað 1990. Félagið er málsvari manngildisstefnu (húmanisma) og frjálsrar hugsunar, óháð trúarsetningum, og stendur fyrir veraldlegum athöfnum.

Meira um Siðmennt

Það er mikilvægt að eiga val.

Frá árinu 1989 hefur Siðmennt staðið fyrir borgaralegum fermingum.

Mörg ungmenni á fermingaraldri eru ekki reiðubúin til að vinna trúarheit. Sum eru annarrar trúar eða trúa á guð á sinn hátt og önnur eru ekki trúuð. Fyrir þau ungmenni er borgaraleg ferming góður kostur.

Nánari upplýsingar um borgaralega fermingu

Fallegar veraldlegar eða húmanískar nafngjafarathafnir.

Siðmennt býður uppá uppá þjónustu athafnarstjóra við fallegar veraldlegar eða húmanískar nafngjafarathafnir til þess að gefa barni formlega nafn og fagna þeirri merku ákvörðun í lífi þess og fjölskyldunnar.

Meira um veraldlega nafngjöf

Siðmennt leiðir pör saman til giftingar óháð kynhneigð eða lífsskoðun.

Veraldleg/húmanísk gifting fer fram til að fagna því að par (óháð kynhneigð) vill opinbera heit sín til hvors annars á formlegan og hátíðlegan máta fyrir framan fjölskyldu sína og vini.

Nánar um veraldlega giftingu

Til að minnast látins ættingja eða vinar á virðulegan máta.

Veraldleg útför fer fram til að minnast á formlegan og virðulegan máta látins ættingja eða vinar rétt eins og þær trúarlegu, en munurinn er sá að í veraldlegri athöfn fer ekki fram lestur trúarlegra ritninga, bænalestur eða sálmasöngur.

Meira um veraldlega útför

Stjórnvöld eiga að vera hlutlaus og óháð trúarbrögðum.

Stjórnvöld eiga að tryggja frelsi einstaklinga og vernda rétt þeirra til að lifa samkvæmt þeim lífsskoðunum sem þeir sjálfir kjósa. Stjórnvöld eiga að vera hlutlaus, óháð trúarbrögðum og eiga ekki að hygla ákveðnum lífsskoðunum umfram önnur.

Meira um áherslur Siðmenntar í trúfrelsismálum

Taktu þátt í starfsemi Siðmenntar!

Siðmennt fagnar nýjum félögum. Til viðbótar við hinn félagslega ávinning að því að vera félagi í Siðmennt fá félagar afslátt af athafnaþjónustu félagsins.

Stjórn félagsins svarar öllum skriflegum erindum félagsmanna og aðstoðar eftir bestu getu og aðstöðu.

Hafðu samband

IMG_1403-adj-ct-400pxÍ gær þann 1. október 2009, hélt Siðmennt hugvekjustund fyrir þá alþingismenn sem ekki kjósa að vera við messu fyrir setningu Alþingis. Þetta er í annað sinn sem Siðmennt býður upp á þennan valkost og var athöfnin haldin í sal á Hótel Borg líkt og síðast.

Steinar Harðarson, athafnarstjóri hjá Siðmennt, flutti hugvekju sem hann nefndi: Eru stjórnmálamenn gagnrýnir? og fjallaði hún um mikilvægi gagnrýninnar hugsunnar fyrir þjóðina.

Fjórir þingmenn sóttu hugvekjuna, en það voru þau Þór Saari, Margrét Tryggvadóttir og Birgitta Jónsdóttir frá Hreyfingunni og Guðfríður Lilja Grétarsdóttir þingflokksformaður Vinstri Grænna. Lilja Mósesdóttir (Vg) sem kom síðast, var erlendis. Eftir hugvekjuna tóku þau Guðfríður Lilja, Þór og Birgitta sérstaklega fram hversu ánægð þau væru með framtakið og innihald hugvekjunnar.

Stjórn Siðmenntar er ákaflega ánægð með þennan viðburð og allar líkur eru á því að félagið haldi áfram að bjóða uppá veraldlegar og siðrænar hugvekjur fyrir alþingismenn, við þessi tækifæri, en ýmislegt bendir til þess að það muni fjölga í þeim hópi þingmanna sem muni þiggja þessa þjónustu.

Hugvekja Steinars Harðarsonar:

Lesa áfram ...

Frá hugvekju Siðmenntar fyrir þingmenn í maí 2009

Löng hefð hefur verið fyrir því að setning Alþingis hefjist með guðsþjónustu í Dómkirkjunni. Við síðustu þingsetningu varð breyting þar á þegar Siðmennt bauð þeim alþingismönnum sem ekki kjósa að ganga til kirkju upp á annan valkost. Siðmennt býður alþingismönnum aftur að koma á Hótel Borg áður en þing er sett fimmtudaginn 1. október kl.13:30 og hlýða á Steinar Harðarson, athafnarstjóra, flytja hugvekju um gagnrýna hugsun. Allir alþingismenn, sem og aðrir borgarar (á meðan húsrúm leyfir), eru hjartanlega velkomnir til að eiga stutta samverustund óháð öllum trúarsetningum áður en þeir ganga til þingstarfa.

Á dögunum sendi stjórn Siðmenntar frá sér eftirfarandi fréttatilkynningu um frumvarp til laga um ráðstafanir í ríkisfjármálum sem varð að lögum 29. júní. Siðmennt telur að í lögunum séu mannréttindi skert í tveimur greinum:

Ný fjárlög skerða mannréttindi

Fyrra atriðið snertir breytingu sem samþykkt var á lögum nr. 91/1991 um meðferð einkamála þar sem getið er um framlög ríkisins til gjafsóknar. Siðmennt benti á að í tíð fyrri ríkisstjórna hafi úrræði til gjafsóknar stöðugt verið skert. Því skjóti það skökku við að núverandi ríkisstjórn bæti um betur og þrengir fjárframlög til málaflokksins og gerir fjárvana almenningi enn erfiðara að sækja rétt sinn. Siðmennt telur að verið sé að skerða mannréttindi.

Einnig benti Siðmennt á í áliti sínu að við breytingu á lögum nr. 91/1987 um sóknargjöld hafi ríkisstjórnin staðfest það sem Siðmennt hefur löngum haldið fram að skattur þeirra sem ekki eru skráðir í trúfélög og rann áður til Háskóla Íslands, sé í raun refsiskattur.

Lesa áfram ...

Nýlega birti sænska dagblaðið Dagens Nyheter (dn.se) stefnuyfirlýsingu tólf vel þekktra mennta- og framámanna í Svíþjóð þar sem þeir kalla eftir veraldlegu samfélagi. Meðal þeirra eru:

Björn Ulvaeus – söngvari, lagahöfundur og hljóðfæraleikari ABBA,

Hans Bergström – fyrrum ritstjóri Dagens Nyheter,

Eva Dahlgren –  söngkona og lagahöfundur,

Christer Fuglesang – geimfari,

Morgan Johansson – fyrrum félagsmálaráðherra,

Stellan Skarsgård – leikari

og Christer Sturmark – formaður sænsku siðrænu húmanistasamtakanna Humanisterna.

Tvö textabrot úr yfirlýsingunni eru sem hér segir:

„Why is it important to have a secular society? Because it is the only kind of society that shows the same respect for all people, whatever their cultural or religious background. In the secular society there is freedom of religion, the right to believe in any god you wish – but also the right to not believe in any god at all.“

„For too many people in the world religion … means an obligation to submit to other people’s perceptions of God’s will. Women are stoned to death under Sharia law. Girls’ schools are destroyed by the Taliban in the name of God. 70,000 women die as a result of illegal abortions each year. Those who survive are condemned by the clergy, or thrown into prison, in many Catholic countries. In several countries, LGBT people are imprisoned and harassed; in some places, they are even in danger of being executed. Every day, we read about beaten LGBT activists and Pride parades prohibited for religious reasons.“

Hægt er að lesa alla stefnulýsinguna (á sænsku) á vef Dagens Nyheter

Jóhann hugvekur þingmennÍ dag föstudaginn 15. maí, braut Siðmennt og fjórir þingmenn blað í sögu þjóðarinnar.  Hefðin er sú að fyrir setningu Alþingis tvisvar á ári fara þingmenn til messu í Dómkirkjunni, en nú bauð Siðmennt þingmönnum að hlýða á siðræna hugvekju óháða trúarbrögðum þannig að þeir hefðu val við kristilegu hefðina.  Alls komu fjórir þingmenn, þar af þrír þingmenn Borgarahreyfingarinnar, þau Birgitta Jónsdóttir, Þór Saari og Margrét Tryggvadóttir og ein þingkona frá Vinstri hreyfingunni, grænu framboði, Lilja Mósesdóttir.  Að auki kom varaþingmaður Borgarahreyfingarinnar, Katrín Snæhólm Baldursdóttir. Jóhann Björnsson athafnarstjóri og kennslustjóri borgaralegrar fermingar hélt um 10 mínútna hugvekju sem bar yfirskriftina um mikilvægi góðs siðferðis í þágu þjóðar og kom þar víða niður á þær siðferðislegu aðstæður sem þingmaður þarf að takast á við.  Hugvekjan féll í góðan jarðveg og var Jóhanni vel fagnað að henni lokinni.  Þingmennirnir og aðrir gestir fengu létta köku með rjóma og eftir stutt spjall og yfirlýsingar um ánægju með framtak Siðmenntar fóru þeir inní Alþingishúsið til að taka sinn stað í áframhaldandi inngöngu hinna þingmanna sem fóru í messu. 

(Hugvekju Jóhanns má lesa í fréttinni hér fyrir neðan.)

Sjá umfjöllun og myndband Mbl.is hér

Hugvekja flutt fyrir alþingsmenn fyrir þingsetningu 15. maí 2009 eftir Jóhann Björnsson

Í spjalli sem Þorsteinn Gylfason fyrrverandi prófessor í heimspeki tók saman í minningu fyrrverandi kennara síns og flutti árið 1977, hélt hann því fram að samfélag stjórnmálamanna sé siðlaust samfélag eða eins og hann orðar það sjálfur: „Samfélag eintómra nytjastefnumanna, eintómra stjórnmálamanna, er siðlaust samfélag.  Eina vonin um siðferði samfélagsins er sú að meðal þegna þess séu margir menn sem ekki eru stjórnmálamenn.“[1]

Ekki er það ætlun mín hér að bera alfarið á móti þessum orðum Þorsteins enda fela þau vissulega í sér heilmikinn sannleika.  En ekki vil ég heldur halda því fram að eina von siðferðisins í samfélaginu sé sú að margir menn séu ekki stjórnmálamenn.  Hinsvegar er freistandi að draga þá ályktun af  orðum Þorsteins að tími sé kominn til að siðferðilega heilir einstaklingar taki við völdum. Það skiptir meginmáli fyrir þjóðina sem kýs sér fulltrúa að þessir fulltrúar vilji vera siðferðilega heilir einstaklingar. Það er ykkar verkefni á komandi tímum að sýna fólkinu í landinu að orð Þorsteins hér á undan séu röng.

Lesa áfram ...

ÞingsetningLöng hefð er fyrir því að setning Alþingis hefjist með guðsþjónustu í Dómkirkjunni. Í ár verður breyting þar á þar sem alþingismönnum sem ekki kjósa að ganga til kirkju munu hafa annan valkost. Siðmennt félag siðrænna húmanista á Íslandi býður alþingismönnum að koma á Hótel Borg áður en þing er sett föstudaginn 15. maí kl. 13:30 og hlýða á Jóhann Björnsson heimspeking flytja hugvekju um mikilvægi góðs siðferðis í þágu þjóðar. Allir alþingismenn eru hjartanlega velkomnir til að eiga stutta samverustund óháð öllum trúarsetningum áður en þeir ganga til þingstarfa.

Nánari upplýsingar:
Jóhann Björnsson
s: 844-9211

Sigurður Hólm Gunnarsson
s: 898-7585

Kæru áheyrendur, fermingarunglingar, foreldrar, ættingjar og vinir.

Ari Trausti Guðmundsson

Ari Trausti Guðmundsson

Fyrir um 45 árum fermdist ég í pínulítilli kapellu sem núna er kjallararými undir altari Hallgrímskirkju. Þá voru blokkir við Bústaðaveg og Miklubraut og inni í Vogum hjá Glæsibæ nýjustu úthverfi Reykjavíkur, víða voru malargötur í borginni og það tók allan daginn að aka eftir rykugum malarvegi til Akureyrar. Ég bjó við Skólavörðustíg og sá borgarhluti sem nú kallast gamli bærinn líktist evrópskum smábæ. Þar voru litlar matvörubúðir, skósmiðir, hárskerar, iðnmeistarar, fiskibúðir, bakarí, sérstakar mjólkurbúðir og sérvörubúðir á öðru hverju horni – þar sem nú er næstum ekkert slíkt lengur að finna. Krakkar á fermingaraldri vildu enn helst leika sér úti við, veiddu fisk niður við höfn, söfnuðu teiknimyndablöðum, leikaramyndum eða servíettum – þið vitið þessum sem við setjum stundum við diska á matarborði. Já, við vorum barnalegri þá en unglingar eru almennt hér og nú. Þjóðin var mun minni en nú og velmegunin minni, í málmkrónum talið en ekki endilega mæld í hamingjukrónum. Bílar í Reykjavík voru innan við 10.000 en ekki 100.000 eins og núna og símanúmer bara fjögurra tölustafa og engir farsímar til. Og rúmum áratug síðar, þegar ég var næstum þrítugur, skrifaði ég mína fyrstu bók ekki á tölvu, heldur á ritvél með svörtum prentboða og lagaði villur með hvítu lakki á pappírsörkunum. Umræða um hlýnun jarðar var ekki til og sjónvarpið var svart/hvítt. (Ljósm.: Anna Fjóla Gísladóttir)

Lesa áfram ...

Kæru fermingarbörn, foreldrar og aðrir gestir.

Eygló Jónsdóttir

Eygló Jónsdóttir

Mannúðarheimspekingurinn og friðarsinninn Dr. Daisaku Ikeda segir í nýlegri grein sinni: „Æskan er fjársjóður mannkynsins. Þegar ungt fólk er metið mikils og gefið tækifæri til að nýta hæfileika sína til fullnustu opnast takamarkalaus, björt framtíð full vonar.“
Þið unga fólkið eruð sannarlega fjársjóður þessa lands. Þið eruð hvert og eitt ykkar, ómetanlegur fjársjóður, þið búið yfir stórkostlegum eiginleikum, sem þið kannski eruð rétt byrjuð að uppgötva eða hafið ekki enn komið auga á. Þið eruð mikilvægustu þegnar þessa lands. Það eruð þið sem munið áður en langt um líður taka við og stjórna þessu landi og færa það áfram vonandi til betri vegar fyrir komandi kynslóðir.
„Eitt einstakt líf er þyngra í metum en allur alheimurinn“ segir Dr. Ikeda á öðrum stað. Við mennirnir búum yfir takamarkalausum sköpunarkrafti lífsins. Við höfum getu til að skapa, byggja upp og gefa öðrum von og gleði en að sama skapi hefur maðurinn einnig getu til að eyðileggja, rífa niður og valda sjálfum sér og öðrum óhamingju. Það erum við mennirnir sem sköpum samfélagið. Það verður ekki gott eða slæmt af sjálfu sér. Ikeda segir: „Það eru engir erfiðleikar á sviði hins mannlega sem við mennirnir getum ekki sigrast á.“  (Ljósm.: Anna Fjóla Gísladóttir)

Lesa áfram ...

Siðmennt hefur borist ábending um nýstárlega gjöf fyrir íhugul fermingarbörn og ungmenni. Um er að ræða tveggja kvölda námskeið í skapandi skrifum og gagnrýnni hugsun sem haldið verður í lok apríl og byrjun maí í samstarfi við Þorvald Þorsteinsson og www.kennsla.is.

Námskeiðið er byggt á bókinni Tvískinna, en höfundur hennar er Davíð Stefánsson, bókmenntafræðingur. Bókin fjallar um mikilvægi þess að auka gagnrýna hugsun til að brynja sig gegn skilaboðum frá neyslusamfélaginu og hvetur unglinga og alla aðra lesendur hennar til skapandi hugsunar og skrifa.

Davíð býður upp á gjafabréf á námskeiðið og eintak af bókinni fyrir kr. 12.500 kr. Allar nánari upplýsingar má finna á heimasíðu bókarinnar.


Login