Góðan dag kæru fermingarbörn og fjölskyldur. Það er gaman að fá að vera með ykkur á þessum hátíðisdegi.

Ég fermdist fyrir fáeinum árum – fyrir akkúrat tveimur fermingaröldrum og nú getið þið reiknað út hvenær það var. Ég fermdist 19. apríl, það var sumardagurinn fyrsti og afmæli pabba míns; margfaldur hátíðisdagur.

Ég fékk kassettutæki í fermingargjöf frá mömmu og pabba og fyrir fermingarpeningana mína keypti ég mér rafmagnsritvél og sinclair spectrum leikjatölvu.

Þessar fermingargjafir eru auðvitað löngu glataðar og ef þær fyndust færu þær frekar á safn en í notkun.

Það sem eftir lifir er hins vegar minning um góðan dag, um glaða fjölskyldu, um stóran áfanga á lífsleiðinni. Um allt of margar kökur og gamlar frænkur sem óskuðu mér til hamingju með að vera komin í fullorðinna manna tölu.

Hugsið ykkur, þrettán og hálfs og komin í fullorðinna manna tölu. Mér fannst ég vissulega mjög stór, þó ekki í bókstaflegri merkingu því ég var bara einn fimmtíuogtveir.

Sem betur fer hefur samfélagið okkar breyst frá því gömlu frænkurnar mínar ólust upp á fyrri hluta síðustu aldar. Þær þurftu að taka á sig skyldur og kvaðir fullorðinnar manneskju við fermingu. Þær bjuggu í samfélagi sem gaf stúlkum og piltum ekki sömu tækifæri til að mennta sig og verða það sem þau langaði til.

Ég er svo heppin að hafa haft fleiri möguleika, að tilheyra kynslóð sem fékk að læra og stefna hvert sem hugurinn leitaði. Strákarnir og stelpurnar höfðu jöfn tækifæri. Eða svo virtist vera. Þegar ég horfi til baka var staðan önnur. Við stelpurnar fengum ekki að æfa fótbolta með hverfisliðinu og pabbar okkar höfðu engin tækifæri til að vera heima með okkur börnunum. Mömmurnar sáu að mestu um heimilisstörfin. Ekki vegna þess að þær væru svo góðar í að sópa frá náttúrunnar hendi heldur vegna þess að samfélagið var fast í þessum skorðum.

Að breyta samfélagi er eins og snúa við olíuskipi á siglingu. Það tekur ótrúlegan tíma og gusugangurinn getur orðið gríðarlegur.

Við erum enn að snúa þessu olíuskipi við. Enn halda sumir að bara karlar geti sparkað bolta og skipt um dekk. Enn halda sumir að bara konur geti skúrað gólf og þvegið sokka.  Það sem verra er, enn halda sumir að karlar séu færari stjórnendur og konur færari uppalendur.

Sumir halda að strákar vilji öðruvísi dót og annars konar bækur en stelpur. Sumir segja að stelpur séu betri í að sitja kyrrar og strákar séu betri í að stjórna leikjum. Sumir segja að strákar séu betri í tölvuspilum og stelpur séu betri í föndri.

Ég vona að þið hafið þegar áttað ykkur á því að þessir sumir eru ekki alveg í lagi. Það er æfingin sem skapar meistarann, hvort sem um er að ræða tölvufærni eða saumaskap. Og það er samfélagið sem mótar hugmyndir okkar um stelpur og stráka.

Þess vegna langar mig að segja við ykkur: Látið ekki blekkjast af þeim sem nenna ekki að breyta um stefnu. Látið engan segja ykkur á hverju þið eigið eða megið hafa áhuga, hvaða íþróttir þið megið æfa, hvar þið megið starfa, hvernig þið eigið að líta út, hverju þið megið klæðast, hvar þið megið hafa hár, eða hvern eða hverja þið megið elska.

Þið eruð orðin nógu stór til að skilja að allt sem þið sjáið og heyrir mótar viðhorf ykkar. Þið eruð orðin nógu klár til að fatta að margt sem sagt er við ykkur og um ykkur er óttalegt bull.

Látið engan segja ykkur að þið séuð betri í einu eða öðru frá náttúrunnar hendi. Ég get lofað ykkur því að genið sem stýrir heimilisstarfa-ánægju er ekki fast við X-litninginn. Ekki frekar en að stærðfræðigenið eða óþekktargenið hangi utan á Y-litningnum.

Ég vona að þið séuð kynslóðin sem getur sagt með sanni: Stelpur og strákar eru jafngildir einstaklingar, með sömu tækifæri til menntunar og áhrifa og sömu laun fyrir sambærileg störf.

Sonur minn er 4 ára og hann ætlar að verða pabbi, leikskólakennari og slökkviliðsmaður. Hann á að geta orðið þetta allt án nokkurra athugasemda. Þið munið leyfa honum það af því að þið eruð fólkið sem mun móta samfélagið sem hann menntar sig inn í. Þegar þið verðið orðin fullorðin.

Kæru fermingarbörn, þið eruð ekki í alvörunni komin í fullorðinna manna tölu, sem betur fer. Það getur verið svo drepleiðinlegt að vera fullorðinn. Þið eruð enn í ábyrgð, eins og tryggingafélögin myndu segja. Það sem gerist núna er að sjálfsábyrgðin hækkar.

Böndin sem hnýta ykkur föst við foreldra ykkur eru farin að teygjast. Nú er orðið nógu langt í þeim til að þið getið horft á foreldrana úr fjarlægð. Þið eruð jafnvel búin að átta ykkur á því að foreldrar ykkar vita ekki allt, þau gera meira að segja stundum mistök, segja asnalega hluti eða spyrja vitlausra spurninga. Og trúið mér, þau eiga eftir að segja margt sem ykkur finnst asnalegt á næstu árum.

Þið verðið bara að láta ykkur hafa það. Foreldrar ykkur eru að ganga í gegnum miklar breytingar og þið verðið að sýna þeim þolinmæði. Litlu börnin þeirra eru að verða stór og þau eru í algerri afneitun. Börnin sem kúrðu í fanginu á þeim fyrir örfáum árum eru orðin sjálfstæð og vita allt í einu ýmislegt og kunna sem þau hafa ekki hugmynd um. Þau óttast þessa visku ykkar og vilja ýta á pásu, spóla til baka, hafa fjarstýringuna á ykkur eins og í fyrra eða hitteðfyrra.

Foreldrar geta líka verið eins og olíuskip, lengi að taka við sér.

Þau langar að verja meiri tíma með ykkur og þið verðið að leyfa þeim það, að minnsta kosti stundum. Ekki slíta ykkur laus strax, nýtið vaxandi frelsið vel, látið teygjast hægt og bítandi á böndunum, þannig öðlist þið smátt og smátt meira sjálfstæði. Ef þið geysist af stað, þá flækist þið bara og dettið.

Hugsið hvert þið viljið stefna og hvað þið ætlið að gera til að ná settu markmiði. Hvað þið getið gert til að verða betri manneskjur. Hvað þið getið gert til að samfélagið verði betra fyrir allar manneskjur, konur og karla, hvaðan sem þau koma.

Foreldrar ykkar hafa alið ykkur upp í 14 ár, nú er komið að ykkur að hjálpa þeim – þið verðið eigin með-uppalendur, undirverktakar hjá foreldrum ykkar. Ekki vera of eftirlát við ykkur sjálf, það er uppeldisaðferð sem gefst ekki vel, ekki vera heldur of ströng og ósveigjanleg, það gefst heldur ekki vel. Leitið ráða hjá þeim sem hafa reynsluna – foreldrum ykkar.

Og af því að það er mæðradagurinn í dag, þá segi ég: Spyrjið mömmu og ömmu hvernig þær hugsuðu þegar þær voru að fermast. Spyrjið þær hvernig samfélagið var þegar þær voru á ykkar aldri. Spyrjið þær um drauma þeirra og vonir þegar þær voru fjórtán. Spyrjið um allt sem ykkur dettur í hug, þið fáið engin svör nema með því að spyrja.

Það þarf nefnilega að hafa fyrir því að öðlast þekkingu. Menntun síast heldur ekki inn með því að sofa með bókina á höfðinu. Þið verðið að lesa og læra en líka gefa ykkur tíma til að íhuga, njóta og skilja.

Engin leið er betri til að öðlast skilning á lífinu og tilverunni en lesturinn. Lesið allt sem þið getið, alls konar bækur. Sá sem á bókina að vini leiðist aldrei. Lesið um krakka, drauga, bófa, vampírur, íþróttamenn, galdramenn, ástina, gleðina, sorgina, hamingjuna; lesið um allt sem ykkur dettur í hug. Umfram allt: LESIÐ, lesið og lesið.

Kæru fermingarbörn, það eru kaflaskil í lífi ykkar. Innganginum er lokið og nú er komið að öðrum kafla. Í honum klárið þið grunnskólann og farið í menntaskóla. Þennan kafla skrifið þið að miklu leyti sjálf. Þið eruð aðalpersónurnar og ráðið framvindunni.

En um daginn í dag er þetta að segja: Ég veit að þið eigið eftir að fá margvíslegar ritvélar og kassettutæki. Þær úreldast og verða í besta falli spaugileg minning. Þið eignist hins vegar það sem er miklu verðmætara; vonir, óskir og tækifæri.

Til hamingju og bjarta framtíð.

Brynhildur Þórarinsdóttir

Kynningarfundur verður haldinn í Háskólabíó um miðjan nóvember 2012. Þeir sem hafa þegar skráð sig fá fundarboð á kynningarfundinn.

Staðfestar dagsetningar fyrir borgaralegar fermingarathafnir 2013:

• 14. apríl 2013 í Háskólabíó í Reykjavík - Fyrri athöfn hefst klukkan 11:00, sú seinni klukkan 13:30.
• 21. apríl 2013 í Salnum í Kópavogi – Fyrri athöfn hefst klukkan 11:00, sú seinni klukkan 13:30.
• 12. maí 2013 á Akureyri – Athöfnin hefst klukkan 13:30.

Fara á skráningarsíðu

Ágætu fermingarbörn, aðstandendur og góðir gestir, til hamingju með daginn

Eitt af því sem manneskjur leiða hugann að og þið hafið meðal annars fengið að velta fyrir ykkur á námskeiðinu fyrir borgaralega fermingu er þetta: Hvernig lífi er best að lifa? Þetta er spurning sem þið eigið eflaust öll eftir að velta fyrir ykkur oftar en einu sinni og oftar en tvisvar sinnum á lífsleiðinni. Mig langar því til þess að segja ykkur sögu sem getur vonandi nýst ykkur sem veganesti þegar spurning þessi leitar á huga ykkar.

Þó ég sé nú langt í frá að vera háaldraður maður þá hef ég engu að síður lifað það mörg ár að ég get litið til baka og spurt hvað það hafi verið þess vert að reyna í lífinu. Og það er svo skrítið að eitt af því sem ég hef reynt og tel hafa gefið lífi mínu ótvírætt gildi er eitthvað sem ég frétti fyrir skömmu að væri nú með því versta sem hægt væri að gera í þessum heimi. Það er skrítið að það besta sem ég hélt að væri geti líka verið það versta.

Og nú skilur ábyggilega enginn hvað ég er að fara. Nema hvað. Þegar ég var nokkrum árum eldri en þið eruð núna, þá ákvað ég að dvelja í eitt ár sem skiptinemi í fjarlægu landi. Ég gat valið það land sem ég vildi komast til en ég hafði ekkert um það að segja hvar í landinu ég yrði og því síður hjá hvernig fjölskyldu. Og ég fór af stað, hélt vestur um haf og lenti í afskekktum skógi í franska hluta Kanada. Ég hef alltaf sagt að ég hafi verið svo lánsamur að lenda hjá fjölskyldu sem var eins ólík minni eigin og mögulegt var. Ég var svo lánsamur að lenda hjá fjölskyldu sem talaði tungumál sem ég varð að læra frá grunni. Ég var svo lánsamur að lenda hjá fjölskyldu sem hafði mjög ólíkar skoðanir mínum eigin. Ég efahyggjumaðurinn í trúmálum var svo lánsamur að lenda hjá fjölskyldu sem var svo strangtrúuð að hún bað til guðs upphátt í 40 mínútur daglega.

En hversvegna er ég að segja að ég hafi verið svona heppinn að lenda hjá fólki sem hugsaði öðruvísi en ég og sem hafði gjörólíkar skoðanir og trú. Jú ég var heppinn vegna þess að þar lærði ég mjög dýrmæta lexíu og hún er þessi: Þrátt fyrir það að vera mjög ólík þá gátum við ekki bara lifað í sátt og samlyndi þetta eina ár sem ég dvaldi þarna, heldur gátum við líka lifað góðu lífi saman, borið virðingu fyrir hvert öðru og það sem meira er okkur gat þótt vænt um hvert annað. Þetta gátum við þrátt fyrir ólíkan lífsstíl, þrátt fyrir ólíkar skoðanir, þrátt fyrir að upp kæmi togstreita eða ágreiningur. Og það skemmtilega við þetta allt saman er að þetta var bara alls ekkert svo flókið. Ástæðan fyrir því að þetta var ekkert svo flókið er sú að við gerðum öll ráð fyrir því að í heiminum byggi ólíkt fólk, fólk með mismunandi lífsstíl, mismunandi skoðanir, trú, útlit, af mismunandi uppruna, hver með sína sérvisku, kæki og mismunandi tungumál og svona mætti lengi áfram telja.

Eftir að hafa reynt slíka sambúð í svo mikilli nálægð sem fylgir heimilishaldi, þá er það bara sorglegt til þess að hugsa að alltof margir geta ekki liðið það að aðrir séu þeim öðruvísi og alltof oft með hörmulegum afleiðingum.

Ég get ekki hugsað þá hugsun til enda ef allir í heiminum væru nákvæmlega eins og ég. Ég get ekki hugsað þá hugsun til enda að þessir 7 milljarðar sem eru í heiminum væru nákvæmlega eins og ég. Hvert sem ég færi myndi ég mæta öðrum sem væru eins og ég, hugsuðu eins og ég, töluðu eins og ég, hefðu sömu skoðanir og ég, og ég tala nú ekki um hefðu sömu leiðinlegu kækina og ég hef. Það er ekki laust við að bara tilhugsunin um slíka tilveru komist næst því að vera mesta martröð lífs míns.

Það er nefnilega þannig að margbreytileiki mannlífsins gefur lífinu óneitanlega mikið gildi. Með því að fermast borgaralega hafið þið lagt það á ykkur að skera ykkur úr fjöldanum og benda á að það er ekki bara allt í lagi að vera öðruvísi, heldur getur það líka verið gott og skemmtilegt. Kannski hefur það reynst ykkur erfitt, kannski hafið þið þurft að hafa mikið fyrir því að réttlæta ákvörðun ykkar fyrir öðrum. En bara með því að gera slíkt standið þið örugglega sterkari fyrir vikið og betur undir það búin að takast á við áskoranir fullorðinsáranna.

Það er nefnilega þannig að á degi hverjum er gerðar tilraunir til að telja okkur trú um ýmislegt sem er miður gott og ekki endilega rétt og því síður fagurt.

Og vík ég nú aftur að ævintýri mínu hjá fjölskyldunni góðu í Kanada.
Við bjuggum í litlu húsi úti í skógi. Lífsviðurværi hafði fólkið af kúm og skógarhöggi. Við fórum í fjósið kvölds og morgna til að sinna skepnum og þess á milli var unnið við skógarhögg. Nema hvað, og nú er komið að því sem ég sagði hér á undan að það besta geti líka verið það versta. Dvölin þarna var ekki alltaf ánægjuleg, en þegar upp er staðið var hún mjög góð og þroskandi. Vinnan var ekki alltaf auðveld en hún var lærdómsrík, skepnurnar voru ekki alltaf eins og hugur manns en þær gátu sýnt manni fegurðina í lífinu, ekki síst þegar kýrnar báru kálfa eða fóru út um vorið.

Síðan gerist það fyrir örfáum dögum að reynt er að telja mér trú um að þarna hafi ég verið að upplifa slæma hluti.
Það var blaðamaður nokkur við dagblað hér á landi sem fékk þá stórfurðulegu hugmynd að taka saman 200 störf og raða þeim upp eftir því hvaða starf er best , næstbest, þriðja best o.s.frv. Og hvaða starf skyldi nú vera samkvæmt þessum ágæta blaðamanni númer 199 eða næstversta starf í öllum heiminum. Jú það að vera kúabóndi. Ég hafði því lent í þeirri “hörmung” sem skiptinemi að gerast kúabóndi, þurfa að búa við það að sinna næstversta starfi í heimi. En sagan er ekki alveg búinn, því hvaða starf ætli þessi annars ágæti blaðamaður hafi valið sem versta starf sem hægt er að hugsa sér í öllum heiminum? Jú versta starfið er nefnilega starf skógarhöggsmannsins. Og þegar maður skoðar þessa dvöl mína þarna á unglingsárunum þá mætti ætla að ég hafi upplifað heilt ár af hreinni martröð. Þarna var ég niður kominn á bæ þar sem fólk vann tvö verstu störf allra tíma að mati blaðamannsins.

En samt sem áður sagði ég hér í byrjun að dvöl mín á þessum stað hafi verið með því besta sem ég hef upplifað um ævina. Ekki hef ég heldur upplifað það að fólkið hafi verið eða sé mjög vansælt vegna þessa.
Af þessu má draga þann lærdóm eins og þið lærðuð á námskeiðinu ykkar að við skulum ávallt hlýða á þann boðskap sem dynur á okkur á degi hverjum með gagnrýnu hugarfari. Þó einhver segi að eitthvað sé hið versta, hvort sem það er margbreytileiki mannlífsins eða einstök störf þá eru orðin ein og sér engin trygging fyrir því að sá hinn sami hafi rétt fyrir sér.

Því segi ég þetta ágætu fermingarbörn. Verið ekki löt við að hugsa sjálfstætt, veltið upp ýmsum hliðum og gerið ávallt ráð fyrir því að ekki sé allt sem sýnist.

Ég óska ykkur aftur innilega til hamingju með daginn, ég þakka fyrir samveruna á námskeiðinu sem þið sóttu. Megi líf ykkar verða farsælt.

Jóhann Björnsson
Kennslustjóri borgaralegrar fermingar

Umsagnir um borgaralegrar fermingar

Góðan daginn elskulegu dömur mínar og herrar og gleðilega hátíð!

Ég vil þakka þann heiður sem þið sýnið mér með því að bjóða mér að koma og vera vitni að þessum merka áfanga í lífi ykkar allra. Ekki bara ykkar, unga fólksins sem í dag hlýtur borgalega fermingu, heldur einnig og ekki síður foreldra ykkar, fjölskyldu og vina.

Þessi dagur markar tímamót í lífi ykkar. Ákveðnu tímabili er lokið og nýr tími hefst með nýjum verkefnum og nýjum áskorunum. Hlutverk ykkar breytist.
Í vaxandi mæli, en þó í rólegheitunum, byrjar hin verndandi hönd foreldra ykkar, eða þeirra sem hafa leitt ykkur hingað til, smám saman að losna. Ekki strax. Ekki í einu lagi. En smátt og smátt.

Talan 7 kemur fyrir á mörgum stöðum og sumir vilja jafnvel meina að hún sé heilög. Vikudagarnir eru sjö, heimsálfurnar eru sjö, dvergarnir hennar Mjallhvítar voru sjö og rannsóknir hafa sýnt fram á að allar frumur í líkama hverrar manneskju endurnýjast á sjö árum. Þið eruð því að hefja þriðju lotu dömur mínar og herrar, samkvæmt frumulíffræðinni.

Fyrstu sjö árin er manneskjan ósköp ósjálfbjarga og þau ár fara í að kenna henni grunnatriði eins og að skilja og tala tungumál samfélagsins sem hún elst upp í og helstu siði og reglur. Um það leiti sem manneskjan verður sjö ára hefst svo menntunin. Skólaganga hefst og með henni alveg nýtt líf, nýjar áskoranir á hverjum degi. Manneskjan þarf ekki bara að leggja sig fram um að læra stafrófið og margföldunartöfluna, heldur er líka farið að setja fram kröfur um að hún læri náungakærleik, sýni tillitssemi og geti sett sig í spor annara. Okkur finnst þetta kannski sniðugt núna en fyrir sjö ára einstakling er þetta mjög flókið og oft óskiljanlegt verkefni. Sem betur fer er alltaf einhver til staðar, foreldri, amma eða afi, kennari, eldra systkyn, sem aðstoðar og leiðbeinir í gegnum þetta erfiða stig. Og huggar ef með þarf.

Þessu tímabili er nú senn að ljúka hjá ykkur og við tekur sá tími að foreldrar ykkar og samfélagið sem þið búið í fer að láta reyna á hvernig til hefur tekist. Höndin byrjar aðeins að losna. Á næstu sjö árum munu þau horfa á ykkur öðrum augum og vega ykkur og meta. Get ég treyst honum/henni til að fara þessa ferð? Er hún/hann tilbúin til að bera ábyrgð á þessu? Er mér óhætt að leyfa henni/honum að gera þetta? Í öllum tilfellum ímynda ég mér að ykkar svar verði hátt og skýrt já! Já já já!
Það sem þið hafið örugglega komist að nú þegar, er að já-ið er ekki nóg. Þó maður sé búinn að læra það á mörgum tungumálum.
Núna eruð þið orðin klár, þið vitið alveg orðið sitthvað um lífið og tilveruna og þið getið kjaftað ykkur í gegnum nánast hvað sem er. Jafnvel vandræði! Foreldrar ykkar og samfélag eru búin að þjálfa ykkur í að skilja og nota tungumálið svo að það gagnist ykkur vel, þið getið svarað fyrir ykkur og komið því til skila sem þið hugsið og ykkur finnst. Og það er frábært!

En þá er líka skipt um gír. Það sem þið segið, er og verður alltaf metið og á það hlustað, en aðaláherslan næstu árin verður á að fylgjast með því sem þið gerið. Hvaða ákvarðanir þið takið og hvernig þið fylgið þeim eftir. Hvort þið eruð í raun og veru orðin þjálfuð í vita hvað er ykkur fyrir bestu, eða hvort þetta er ennþá bara allt bara í kjaftinum á ykkur.
Og þessi tími sem er framundan, dömur mínar og herrar, gerir enn meiri kröfur til ykkar en þið hafið hingað til þurft að standa undir.

Nú reynir á að þið séuð þolinmóð. Við ykkur sjálf og við aðra. Þolinmóð við tímann sem líður stundum allt, allt of hægt. Reynið eins og þið getið að slaka á, fara í jóga ef þarf. Njótið hvers dags því þessi ár sem þið eigið framundan, unglingsárin og menntaskólinn, verða liðin áður en þið vitið af því. Fullorðinslífið, sem þið hlakkið svo til að ná, er aftur á móti svakalega langt og fullt af alls konar veseni. Og þið verðið, áður en þið vitið af, byrjuð að yrkja harmræn ljóð um glataða æsku.

Verið trú ykkur sjálfum. Gefið sjálfum ykkur frið og ró og hlustið eftir ykkar eigin vilja, ykkar eigin draumum, ykkar eigin löngunum. Aðeins sá sem þekkir sjálfan sig, getur orðið sjálfs sín herra. Sá sem þekkir sjálfan sig og veit hvað hann vill, lærir að velja það besta handa sér. Verður vandlátur. Og hvernig ætti það öðruvísi að vera? Við kaupum ekki allt sem okkur býðst á tilboði! Ekki einu sinni þó það sé á frábæru tilboði! Við veljum. Við samþykkjum ekki öll vinaboðin sem við fáum á facebook! Við veljum.

Mér dettur ekki hug að halda því fram við ykkur að það sé einfalt mál að læra að þekkja sjálfan sig. Það tekur langan tíma. Enda eruð þið ekki einfaldar manneskjur. Það er enginn.
Þið eruð, og við öll, margslungin og flókin ráðgáta. Við segjum og gerum hluti um hádegi, og um kvöldmat hugsum við: Hvað var þetta? Hvað var ég að pæla? Oft botnar maður ekkert í því sem gerðist og stundum sér maður eftir því.
Í slíkri stöðu er fátt mikilvægara en að sýna umburðarlyndi. Vera umburðarlyndur gagnvart því að maður er ekki fullkominn. Fyrirgefa sjálfum sér að vera ekki fullkominn. Og biðjast fyrirgefningar ef maður finnur þörfina fyrir það.

Hættið aldrei að vera forvitin! Lesið! Lærið allt sem ykkur langar! Spyrjið spurninga og gleymið aldrei að það er ekkert til sem heitir asnaleg spurning. Það er líka betra að líta út fyrir vitlaus í 5 mínútur en að vera það allt lífið! Og þó maður líti út fyrir að vera vitlaus eða geri jafnvel einhverja vitleysu er það bara í fínu lagi. Það getur meir að segja verið alveg hrikalega fyndið. Ég ætla ekki að reyna að telja öll skiptin sem mér hefur tekist að opinbera vitleysinginn í mér svo svakalega að allir viðstaddir vældu úr hlátri og héldu um magann. Og ég hló mest. Maður verður líka að hafa pínu húmor fyrir sjálfum sér.

Þekking á öllum mögulegum og ómögulegum hlutum stækkar lífið svo mikið og gerir það svo miklu skemmtilegra.
Með þekkingunni verður hugsunin líka gagnrýnin. Ekki trúa alltaf öllu strax sem þið heyrið eða lesið. Kannið málið. Á það sér aðra hlið? Er hugsanlegt að þetta sé ekki rétt? Þó að sætasti töffarinn eða flottasta stelpan segi það, eða það standi jafnvel á netinu! Og svo veit ég ekki hvernig ég get lagt nógu mikla áherslu á þetta; en ekki trúa auglýsingum! Hamingjan er ekki ekki fólgin í nýjasta snjallsímanum, dobble-lash eye-linernum eða flötum og afar fótósjoppuðum maga með six pack!

Það er afskaplega þægilegt og áreynslulaust að trúa bara því sem maður heyrir eða les og pæla svo ekkert meira í því. Eða hreinlega að sleppa því bara að lesa nokkuð eða velta fyrir sér hlutunum. Æ, hvaða máli skiptir þetta svo sem? Hvað kemur þetta svo sem mér við? Ég lifi hér bara mínu huggulega lífi og hef það alveg ágætt!

Samfélagið sem við lifum í er ekkert annað en summa þeirra einstaklinga sem í samfélaginu búa. Hver einasti einstaklingur skiptir máli og getur lagt gríðarlega mikið af mörkum til samfélagsins, í hvaða formi sem er. Við erum auðlind! Hvert einasta ykkar er óþrjótandi auðlind. Þið búið yfir sköpunargáfu, kærleika, orku, frumlegri hugsun og alls kyns snilligáfu sem þið eruð kannski nú þegar búin að átta ykkur á sjálf og byrjuð að nostra við og næra. Þið munið, þegar fram líða stundir, koma með lausnir á alls kyns vandamálum sem við eldri kynslóðir höfum strandað á. Og þið getið, ef þið viljið, haft áhrif á og gert heiminn sem við búum í að enn betri stað en hann er núna. Slíkur er styrkur ykkar. En þið verðið sjálf að velja að nýta kraft ykkar. Þið verðið sjálf að ákveða hvort þið viljið axla ábyrgðina og hafa áhrif.

Það er erfiðara og það er meiri vinna en að halla sér bara aftur í sófanum og vera latur. En það er miklu skemmtilegra líf. Fullt af ævintýrum og sigrum og fullnægju og gleði og góðum vinum af öllum sortum alls staðar að úr heiminum.
Ég er sjálf rétt tæplega hálfnuð með ferðalagið mitt í þessu lífi. Ég er enn að læra, enn að uppgötva nýja og merkilega hluti, finnst ég stundum orðin algjört gamalmenni en sem betur fer koma ennþá augnablik sem ég verð aftur sjö. Stundum stend frammi fyrir einhverju verkefni og finnst ég ekki hafa lært nokkurn skapaðan hlut. Eitt er ég þó búin að læra upp á tíu og er sannfærð um: það er ekkert betra í lífinu en að gleðjast og gleðja aðra, hlæja þangað til manni verður illt í maganum, dansa og syngja og gera grín.

Að lokum langar mig að vitna í mér vitrari mann sem fæddist að því er menn best vita 604 árum fyrir árið núll og var gefið nafnið Lao-tse. Hann skrifaði meðal annars:
„Vötn og fljót ráða yfir lækjum dalanna, sökum þess að þau liggja lægra. Þetta veldur fyllingu þeirra. Á sama hátt setur hinn vitri, sem óskar að verða öðrum fremri, sjálfan sig skör lægra, og hann dregur sig í hlé til þess að verða foringi.
Þótt hann beri af öðrum, lætur hann menn ekki finna til þess, og þeim svíður ekki, þótt hann sé fremri.
Þess vegna þykir öllum vænt um að hafa hann í hávegum, og menn verða ekki leiðir á honum. Og af því að hann er frábitinn deilum, getur engum lent saman við hann.“

Ég óska ykkur hjartanlega til hamingju með ferminguna. Megi hver dagur færa ykkur skemmtilegar áskoranir, hollt og gott í kroppinn og gleði í hjartað.

Guðlaug Elísabet Ólafsdóttir

Líklegt er að það verði haldið áfram með borgaralega fermingu í Salnum Kópavogi og ef að aðsókn sprengir af sér tvær afthafnir á næsta ári þarf að fjölga þeim.

Hér fara nokkrar myndir frá fyrri athöfninni.

Það var Sigrún Valbergsdóttir sem stýrði henni og Jóhann Björnsson kennari afhenti börnunum viðurkenningarskjölin.

Kæru fermingarbörn, foreldrar og fjölskylduvinir.
Innilega til hamingju með borgaralegu ferminguna.

Það er mér sannur heiður að fá að taka þátt í þessum hátíðardegi með ykkur.

Hvað skal ræða um við svo stóran, fallegan og prúðbúinn hóp eins og ykkur á einum af þeim dögum lífs ykkar sem þið munið væntanlega muna allt ykkar líf – líkt og hann hafi gerst í gær?

Það er ýmislegt sem hægt er að ræða um við ykkur til að hjálpa og leiðbeina í gegnum lífið sem framundan er.

Það eru hólar og hæðir hjá öllum þ.a.e.s. stundum gengur okkur vel og stundum illa. Stundum erum við ofsalega glöð og stundum leið og jafnvel reið, það er bara lífið.
En hvað væri þá gott að hafa í farteskinu til að grípa í þegar illa gengur?

Ég myndi segja að gott væri að temja sér jákvæðni, að byrja daginn til dæmis á því að spjalla við spegilinn, líta í hann þegar við erum að bursta tennurnar og segja við sjálfan sig: Frábær dagur í dag, mér mun ganga vel í dag og einnig segja: Ég er skemmtileg/skemmtilegur, ég er sæt/sætur og brosa framan í spegilinn.

Ég tel að ef við byrjum daginn á því að vera jákvæð þá muni dagurinn verða skemmtilegri en ef við myndum líta í spegilinn og segja ég er ömurleg/ömurlegur eða þetta verður leiðinlegur dagur í dag. Þó að við spjöllum við spegilinn og dásömum sjálf okkur þá er ekki þar með sagt að við eigum að mæta í skólann eða vinnuna og segja við alla: Ég er frábær, ég er hrikalega sæt/sætur, heldur geymum við þessar setningar og sýn í hjarta okkar fyrir okkur sjálf.

Annað sem ég held að komi einstaklingum langt í lífinu er að vera hugrakkur, en sú dyggð er ein af mínum uppáhalds. Þegar ég heyrði þetta orð fyrst þá var ég ekki alveg viss hvað það þýddi svo ég fletti því upp í orðabók og þar stendur: Að vera hugrakkur er að vera kjarkmikill og djarfur. En hvað þýðir það? Jú að vera djarfur er til dæmis að taka af skarið og hjálpa þegar það er verið að leggja einhvern í einelti og aðstoða þann sem fyrir því verður, eða í íþróttum, til dæmis fótbolta eða handbolta að taka af skarið þegar ekkert gengur hjá liðinu og hlaupa upp og skora mörk.
Kjarkmikill er að taka ákvörðun fyrir sjálfan sig, til dæmis að segja nei við vímuefnum. Einnig þora að vera maður sjálfur og fylgja hjartanu.

“Vertu þú sjálfur” söng Helgi Björnsson fyrir mörgum árum síðan og einnig hefur Páll Óskar sungið “Ég er eins og ég er, hvernig á ég að vera eitthvað annað”.

Ég tel að það sé mikilvægt að vera við sjálf með kostum okkar og göllum. Við þurfum að sættast við okkur sjálf eins og við erum, þá er ég að meina að sættast við nefið, hárið, lærin eða tærnar þó okkur finnist þessir líkamspartar ekkert flottir. Við verðum bara að sætta okkur við þá, þeir eiga jú eftir að fylgja okkur allt okkar líf. Fjölbreytileikinn er líka miklu skemmtilegri fyrir alla heldur en ef við færum öll í lýtaaðgerð og yrðum öll eins. Væri það skemmtilegt líf? Njótið þess að vera þið sjálf, það er töff.

Það er enginn sem fer í gegnum lífið án þess að verða á, gera mistök eða vitleysur í lífinu. Stundum gengur okkur illa og við gerum vitleysur og einhverja hluti sem við sjáum eftir. En það má líka gera vitleysur. Stundum getur komið gott úr þeim og ef það kemur ekki gott úr vitleysunni þá bara pössum við okkur á því að gera þær ekki aftur. En við verðum samt að muna að ef gert er á hlut einhvers annars þá er um að gera að biðjast afsökunar, sættast og halda áfram.
Kannski getum við lært af mistökunum?

Það er ekki sjálfgefið að fæðast með tíu fingur og tær. Njótið þess að hjálpa öðrum ef þið getið og verið tilbúin að leggja ykkur fram og gera hlutina eins vel og þið getið. Hvort sem er í náttúrufræðiverkefninu í skólanum eða fara með ruslið út í tunnu. Verið glöð að hafa möguleika á því að vinna þau verkefni sem þið eruð beðin um þó að sum þeirra séu ekkert sérlega skemmtileg.

Lítið í kringum ykkur í dag. Fylgist með því hvaða fólk verður með ykkur í dag, þetta er fólkið ykkar, þetta er fjölskyldan ykkar og vinir, þetta er fólkið sem stendur ykkur næst og ef eitthvað bjátar á í lífinu þá er þetta fólkið sem þið getið leitað til. Það mun vonandi leggja sig allt fram við að aðstoða ykkur í gegnum erfiðleikana.

Ég tel að þið séuð nú þegar farin að tileinka ykkur þau hugtök sem skipta máli í lífinu. Þið eigið bara eftir að þróa þau og rækta betur. Fyrir það fyrsta stigu þið út úr norminu og ákváðu að ferma ykkur borgaralega og ég hugsa að í kjölfarið hafið þið fengið ýmsar spurningar þar sem þið hafið þurft að svara og rökstyðja af hverju þið völduð þessa leið. Það þarf hugrekki, sjálfstæði og víðsýni til taka slíka ákvörðun.

Að lokum, foreldrar verið tilbúin að hlusta og taka á móti börnunum ykkar þegar þau fara út af sporinu og leiðbeina þeim í stað þess að vera með boð og bönn.

Kæru fermingarbörn ég ráðlegg ykkur að skrifa ykkar eigin lífsbók. Sankið að ykkur því sem ykkur finnst spennandi hvort sem er í áhugamálum eða vinnu, þið gætuð jafnvel blandað því saman. Verið dugleg að hrósa hvort sem er foreldum eða vinum. Takið einnig á móti hrósi og geymið í hjarta ykkar. Verið með fólki sem ykkur líður vel með og þið treystið – það fer best með ykkur.

Til hamingju – njótið dagsins og lífsins
Sólrún Ólína Sigurðardóttir er hjúkrunarfræðingur með diplóma í kynfræði.

Kæru fermingarbörn,

Hjartanlega til hamingju með daginn.

Og kæru aðstandendur, innilegar hamingjuóskir til ykkar sömuleiðis.

Dagurinn í dag er stór dagur. Þetta er dagur sem þið munið öll hér inni muna um ókomna tíð. Ákveðnum áfanga hefur verið náð. Og á morgun verður allt aðeins öðruvísi en í gær.

Þið sem fermist hér í dag eruð enn börn samkvæmt lögum – en þið eruð samt orðin hálffullorðin og ábyrgð ykkar verður alltaf meiri eftir því sem árin líða.

Framundan hjá ykkur eru ár sem geta verið ótrúlega skemmtileg – en líka erfið. Það getur verið flókið að vera unglingur og það eru gerðar mjög miklar kröfur til unglinga – ég er ekki að meina sjálfsagðar kröfur um að þeir læri heima eða taki til eftir sig – heldur kröfur til dæmis um útlit og ákveðna hegðun í hóp.

Munið því að hugsa um hvað ykkur langar – ekki hvað aðrir vilja fyrir ykkur. Þið hafið rétt til að vera eins og þið viljið – að svo miklu leyti sem þið gangið ekki á rétt annarra. Munið síðan að það er ekki hægt að ætla sér að vera alltaf í nýjustu tísku, eiga alltaf nýjasta símann, nýjustu tölvuleikina, nýjustu fartölvuna, nýjustu græjurnar og líta út eins og súpermódel. Fyrir utan að það er alveg áreiðanlega ekki ávísun á hamingjuna!

Ef maður heldur að bíómyndir, auglýsingar og fótósjoppuð tískublöð sýni raunveruleikann þá er maður lafmóður alla ævi að keppast við að hlaupa á eftir einhverju sem ekki er til og ekki er hægt að ná. Ég ráðlegg ykkur því að nota ekki þann dýrmæta tíma sem þið hafið í slíkt.

Framundan eru mikilvæg mótunarár hjá ykkur og þau eru byrjuð nú þegar. Það mikilvægasta sem þið munuð gera næstu ár er ekki endilega að verða ofboðslega góð í einhverju einu fagi eða sérhæfa ykkur – þið eigið raunar miklu almennara og stærra verkefni fyrir höndum: Að þroska persónuleika ykkar. Að læra að standa á eigin fótum, læra að þekkja mun á réttu og röngu, þora að standa með sjálfum ykkur, finna hvað veitir ykkur lífshamingju, æfa ykkur í að hugsa gagnrýnið – og að hugsa um aðra.

Við erum nefnilega ekki ein í þessum heimi. Við tilheyrum samfélagi og við erum mikilvæg hvert öðru. Utan þessa bíósalar eru sjö milljarðar fólks sem býr með okkur á þessari jörð. Og við erum öll jafn rétthá. Óháð því hver húðlitur okkar er, hvaða tungumál við tölum og hvar við fæðumst. Aðstæður okkar eru ólíkar en við eigum það öll sameiginlegt að vera manneskjur.

Heimurinn sem við búum í er heimurinn okkar allra – og það er sameiginlegt verkefni okkar að hugsa vel um hann og passa hvert upp á annað.

Af því að Ísland er eyja og af því að fréttirnar sem við heyrum eru langflestar bara um Ísland og Íslendinga þá getur stundum verið auðvelt að gleyma að það sé eitthvað annað til en þetta land sem við búum á. Veröldin fer öll bara að hringsnúast um Ísland – þrátt fyrir að hér búi bara 0,005% mannkyns. Þegar við það bætist að fréttirnar sem við heyrum úr íslensku samfélagi eru oft mjög neikvæðar og fullar af kvarti og kveini, þá mætti stundum halda að allt á Íslandi sé hræðilegt og staðan sé bókstaflega verst í heimi hér.

En svo er ekki.

Það eru yfir 190 önnur ríki í heiminum og þrátt fyrir allt sem á undan er gengið eru lífskjörin á Íslandi betri en í langflestum þeirra.

Fjórir fimmtu hlutar mannkyns búa líka í þróunarlöndum. Í kvöld mun einn milljarður manna fara svangur að sofa. Á þessari stundu eru milljónir fólks á flótta – helmingurinn börn.

Ég segi þetta ekki bara til að draga niður stemninguna hérna heldur til að minna ykkur á samhengið. Það er risavaxinn heimur þarna úti sem þið tengist og kemur ykkur við. Örlög þeirra sem hann byggja eru ekki bara örlög einhverra – þetta eru örlög fólks sem er með okkur á þessari jörð og horfir í dag til sömu sólar og við og sofnar undir sama tungli.

Það sem þið gerið hefur áhrif. Þið getið lagt ykkar af mörkum til að gera veröldina að betri stað. Það verkefni er ekki bara verkefni einhverra annarra, það er alveg jafnmikið verkefni ykkar. Ef við hjálpumst öll að þá verður veröldin betri. Ef við hugsum heldur um það sem sameinar okkur en það sem sundrar þá er strax ótrúlega stórum áfanga náð.

Ég skora á ykkur að fara seinna út fyrir landsteinana og skoða heiminn, kynnast aðstæðum annarra – kynnast ykkur sjálfum örlítið betur um leið. Ég hvet ykkur líka til að reyna að hugsa ykkur sem hluta af heild. Gera til dæmis ekki undantekningar fyrir ykkur sjálf sem þið mynduð ekki vilja að aðrir gerðu. Ég myndi til dæmis ekki vilja að allir hentu rusli á gangstéttarnar því þá væri ekki þverfótað þar fyrir gömlum bananahýðum og tyggjóbréfum og maður væri alltaf að stíga ofan í majónesklessur. Ef ég vil ekki að aðrir noti göturnar sem ruslafötur þá get ég heldur ekki leyft sjálfri mér að gera það. Af hverju ætti eitt að gilda um mig en annað um hina?

Og þetta á við í lífinu öllu.

Þið þurfið smám saman að fara að velta fyrir ykkur hvernig manneskjur þið viljið vera. Þið fenguð lífið ykkar að gjöf og það er ykkar að fara vel með það.

Vatnsglas stendur á borði og vatnið í því nær upp að miðju. Hvort er glasið hálf tómt eða hálf fullt? Ég hvet ykkur til að reyna hugsa á jákvæðum nótum í lífinu, vera opin, víðsýn og glöð. Ég vona að ykkar glas verði ekki hálf tómt heldur hálf fullt.

Hvort svo verður er undir ykkur komið.

Ég óska ykkur alls hins besta.

Sigríður Víðis Jónsdóttir er upplýsingafulltrúi UNICEF á Íslandi og rithöfundur.

Unga fólkið sem formlega var tekið í fullorðinna tölu flutti ljóð, söng, dansaði og lék á hljóðfæri fyrir stolta aðstandendur og Sigríður Víðis Jónsdóttir, rithöfundur og upplýsingafulltrúi UNICEF á Íslandi, fór með hugvekju. Veðrið lék við okkur í dag sem setti tóninn fyrir vel heppnaða og skemmtilega stund þar sem hæfileikar unga fólksins fengu að njóta sín fyrir framan fullan sal áhorfenda.

Framundan eru fleiri athafnir víða um land, um það má lésa hér: BF 2012 – Upplýsingar

Siðmennt óskar börnunum í borgaralega fermingarárganginum 2012 innilega til hamingju með daginn og vonar að fermingarundirbúningurinn og orðin í fermingarskírteininu verði þeim hvatning til að vera heilsteypt, víðsýnt og hugulsamt fólk.

Við þökkum hjartanlega fyrir samveruna.

Myndir frá athöfnunum í dag fylgja hér á eftir.

Fyrstu 12-vikna vikulegu námskeiðin byrja í 2. viku janúar 2012, nánar tiltekið 9. jan.

Hefur foreldrum og forráðamönnum ungmennanna verið sendur upplýsingapakki núna í desember (póstlagður 15. des) með öllum helstu upplýsingum um námskeiðin, tímasetningum og öðru sem gagnlegt er að komi fram.  Þennan upplýsingapakka er hægt að nálgast hérna á vefnum einnig.

Sjá: BF 2012 – Upplýsingar